Эдийн засаг, худалдааны Монгол, Туркийн Засгийн газар хоорондын хамтарсан хорооны аравдугаар хуралдаан өнөөдөр /2026.05.11/ Гадаад харилцааны яаманд зохион байгуулагдлаа.  Хуралдааныг Монгол Улсын Батлан хамгаалахын сайд Д.Батлут, Бүгд Найрамдах Турк Улсын Дотоод хэргийн сайд Мустафа Чифтчи нар тэргүүлэн оролцлоо.

Хуралдааны үеэр талууд Монгол, Туркийн стратегийн түншлэлийн харилцааг эдийн засаг, худалдаа, хөрөнгө оруулалт, дэд бүтэц, хөдөө аж ахуй, боловсрол, эрүүл мэнд, батлан хамгаалах болон нийгмийн хамгааллын салбарт өргөжүүлэн хөгжүүлэх асуудлаар санал солилцож, ойрын жилүүдийн хамтын ажиллагааны тэргүүлэх чиглэлүүдээ тодорхойллоо.

Монгол Улсын Батлан хамгаалахын сайд Д.Батлут хуралдааныг нээж хэлсэн үгэндээ Монгол Улс Бүгд Найрамдах Турк Улсыг “гуравдагч хөрш”, “стратегийн түнш” орон хэмээн үзэж, хоёр улсын уламжлалт найрсаг харилцааг эдийн засгийн бодит агуулгаар баяжуулахад онцгой ач холбогдол өгч байгааг тэмдэглэв.

Тэрбээр хоёр улсын худалдааны эргэлтийг 500 сая ам.долларт хүргэх шинэ зорилтыг дэвшүүлж, Монгол Улсад хэрэгжүүлэхээр төлөвлөж буй томоохон бүтээн байгуулалтын төслүүдэд Туркийн талаас хамтарч ажиллахыг урьсан юм. Тухайлбал, “Шинэ Хархорум” хотын бүтээн байгуулалтын хүрээнд шинэ нисэх онгоцны буудал байгуулах, орон сууц барих төсөл, төмөр замын дэд бүтэц, логистикийн салбарт хамтран ажиллах сонирхлоо илэрхийллээ.

Мөн Монгол Улс эдийн засгаа төрөлжүүлэх бодлогын хүрээнд боловсруулах үйлдвэрлэл, сэргээгдэх эрчим хүч, уул уурхай, хөдөө аж ахуй, хүнсний үйлдвэрлэл, технологи болон дижитал шилжилтийн салбарт хөрөнгө оруулалт татахад анхаарч байгааг онцлон тэмдэглэв.

Туркийн талаас тус улсын Дотоод хэргийн сайд Мустафа Чифтчи уул уурхай, үйлдвэрлэл, хөдөө аж ахуй, дэд бүтэц, эрчим хүчний салбарт хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх сонирхлоо илэрхийлэв. Тухайлбал, газрын ховор элемент олборлох, мах, махан бүтээгдэхүүн боловсруулах үйлдвэр байгуулах, малын вакцин нийлүүлэх, Монгол Улсад вакцины үйлдвэр хамтран байгуулах, сэргээгдэх эрчим хүч, аялал жуулчлал болон жижиг, дунд үйлдвэрлэлийн чиглэлээр хамтран ажиллах боломжийн талаар санал солилцлоо.

 Хуралдааны төгсгөлд талууд Монгол, Туркийн Засгийн газар хоорондын хамтарсан хорооны аравдугаар хуралдааны протоколд гарын үсэг зурсан бөгөөд энэхүү баримт бичиг нь хоёр улсын  цаашдын хамтын ажиллагааны ойрын жилүүдийн замын зураг болох юм.

МТЗ-ын захирал О.Батчулуунтай холбоотой маш ноцтой баримтууд ил боллоо. Уг баримтууд бол зүгээр нэг тендерийн маргаан бус бусдыг тендер авахад ашиглаж байгаад эцэст нь амь насыг нь бүрэлгэх, хил дамнуулан зугатаалгах гээд маш ноцтой хэргийн сэжүүр болж байгаа юм.

МТЗ ТӨХК-ийн захирал О.Батчулуун нь “Батжин харгуйн зам” ХХК-ийг удаа дараагийн үйлдлээр 30 орчим тэрбум төгрөгийн тендерт шалгаруулжээ. Гэвч тус компани өнөөдрийг хүртэл МТЗ-д тендерийн үүргээ биелүүлээгүй байгаа нь төмөр замын томоохон төслүүд удаашрах, ард түмний татварын мөнгө хэдхэн бүлэг этгээдүүдийн халаас руу хяналтгүй орсоор ирсэн нь баримтуудаар ил болж Монголын төмөр зам ТӨХК хулгайн үүр уурхай болжээ.

Гэрээний үүргээ удаа дараа биелүүлэхгүй байгаа атлаа дахин дахин төмөр замын томоохон тендерүүдийг хамагч “Батжин харгуйн зам” ХХК-ыг хууль хяналтынхан анхааралдаа авч шалгаад захирал О.Ганхуяг гэгч этгээд хуурамч бичиг баримт бүрдүүлэн тендерт оролцдог байсныг нь шалгалтаар тогтоон яллагдагчаар татаад байхад ч МТЗ ТӨХК-ний удирдлагууд “Батжин харгуйн зам” ХХК-д дахин давуу байдал олгож 2026 оны 01 дүгээр сард 13.1 тэрбумын өндөр дүнтэй шууд гэрээг байгуулсан нь эс үйлдлээрээ хулгайг өөхшүүлж ил цагаандаа гарсан үйл явдал болсон юм.

Ийнхүү улсыг 30 орчим тэрбум төгрөгөөр хохироогоод байгаа “Батжин харгуйн зам” ХХК даварлаа даварлаа гэхэд хэрээс хэтэрч гэрээний үүргээ биелүүлэхийн оронд захирал О.Ганхуяг нь компаний эрхээ бусдад шилжүүлсэн байна. Ийнхүү О.Ганхуяг үнэнд гүйцэгдэж ирэхийн цагт арга буюу олон тэрбумын тендерийн ард юу болсон талаар бодит байдлыг дэлгэж орхисон юм.
Тэрбээр: “Манай компанийн тендерт ялсан бүх мөнгийг “Монголын төмөр зам” ТӨХК-ийн дарга нар хувааж авсан. Надад юу ч байхгүй” хэмээн мэдэгдэж эхлэнгүүт нь МТЗ-д Санхүү хөрөнгө оруулалтын хэлтсийн даргаар ажиллаж байсан Даваажаргал гэгч О.Ганхуягыг амыг нь таглах гэв үү? Амийг нь бүрэлгэх гэв үү санд мэнд хил давуулан хамт алга болжээ.

Үндсэндээ О.Ганхуяг нь МТЗ-ТӨХК-ийн дарга нарын тендер хамдаг тоглоомын хүн болж хохирсон нь нэгэнт тодорхой болсон юм. Ийнхүү хэргийн гол гэрч болоод буй энэ хүн амьд эргэж ирэх баталгаа байна уу? эсвэл цөллөгт байлгаж байгаад хэрэг намжсаны дараа авчирах арга сэдсэн үү?гэдэг анхаарал татаж байна.
“Батжин харгуйн зам” ХХК-ийг тендер хамдаг тоглоомын компаниа болгож улсыг 30 орчим тэрбумаар хохироогоод байгаа “Монголын төмөр зам” ТӨХК-ийн дарга нар өмнө нь ч иймэрхүү аргаар төрийн өмчит компанийг тонон дээрэмддэг нь илчлэгдсээр байна.

Баттай эх сурвалжийн мэдэгдэж байгаагаар МТЗ ТӨХК-ийн Гүйцэтгэх захирал О.Батчулуун, Санхүү хөрөнгө оруулалтын хэлтсийн даргаар ажиллаж байсан Даваажаргал, Ерөнхий нягтлан Нэргүй, Нягтлан бодох бүртгэлийн хэлтсийн дарга Цогтбаатар нар өмнө нь яг энэ бүрэлдэхүүнээрээ Монголын цахилгаан холбоо ТӨХК-д ажиллаж байжээ. Ингэхдээ мөн л нэг тоглоомын компанид давуу байдал олгож байсан байна. Өөрөөр хэлбэл төрийн өмчит компаниудыг тонон дээрэмдэж улсыг хохироодог бүхэл бүтэн бүлэглэл амь бөхтэй оршиж хулгай хийх арга нь улам нарийссан гэдгийг харуулж байна. Эдгээр хүмүүсийг өнөөдрийг хүртэл төрийн өмч дээрэмдэж явааг хамгаалж хаацайлдаг УИХ-ын эрхэм гишүүн байгааг ч эх сурвалж бидэнд мэдэгдсэн юм. Энэ талаар бид эргэн мэдээллэх болно.

Нийслэлийн удирдах ажилтнуудын зөвлөгөөнөөр хотын дарга Х.Нямбаатар зарим томилгооны талаар танилцуулжээ. Тодруулбал, нийслэлийн Засаг даргын Эдийн засаг, дэд бүтцийн асуудал хариуцсан нэгдүгээр орлогч Т.Даваадалайн оронд Г.Жаргалсайханыг томилсон байна. Нэгдүгээр орлогч нийгмийн салбар, ногоон хөгжил болон агаар, орчны бохирдлын асуудал хариуцан ажиллана. Г.Жаргалсайхан нь 2020-2026 онд БЗД-ийн Засаг даргын орлогч, Засаг даргаар ажилласан туршлагатай аж. 

16 настай охиын давж заалдах шатны шүүх хурлыг тавдугаар сарын 1-ний өдөр товлосон ч прокурор н.Баясгалан шүүх хурал давхацсан гэх үндэслэлээр шүүх хуралд ирээгүй тул шүүх хурлыг өнөөдрийн 09:00 цагт болгон хойшлуулсан. Тэгвэл 16 болон 32 настай иргэдийг онц хэрцгийгээр хөнөөсөн Ц.Дагвадорж нарын дөрвөн хүнд холбогдох хэргийн давж заалдах шатны шүүх хурал өнөөдөр Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхэд хаалттай болж байна. 

Анхан шатны шүүх хурал өнгөрсөн нэгдүгээр сард болж,  хэргийг үйлдсэн Ц.Дагвадоржид бүх насаар нь хохих ял оноож, хэргийн газар хамт байсан Э.Номин-Эрдэнэ, Э.Ган-Эрдэнэ, мөн уг хэрэгт нэр нь холбогдоод буй насанд хүрээгүй шүүгдэгч Х.Энхсайхан нарын хэргийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн юм. Шүүхийн шийдвэрийг амь хохирогчийн ээж Г.Отгонтуяа болон өмгөөлөгчийн зүгээс  санал нийлэхгүй байгаагаа илэрхийлж, давж заалдаж байгаа юм. 

УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар Гадаад зээллэгийн ашиглалт, үр ашгийг нэмэгдүүлэх тухай хуулийн төслийг эцэслэн батлах санал хураалт явуулсан. Хууль, тогтоолын төслийг хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонх бус нийт гишүүдийн олонхи буюу хамгийн багадаа 64 гишүүний саналаар баталдаг. Гэвч энэхүү хуулийн төслийг батлахыг 61 гишүүн дэмжсэн. Ингэснээр хуулийн төсөл батлагдсангүй, хууль санаачлагчид нь буцаасан. 
Уг хуулийн төслийг УИХ-ын гишүүн Н.Алтаншагай нарын 21 гишүүн өргөн мэдүүлсэн юм. 
УИХ-ын гишүүн Н.Алтаншагай “Гадаад зээллэгийн ашиглалт, үр ашгийг нэмэгдүүлэх тухай хууль харамсалтай нь уналаа. Залуу гишүүний хувьд анхны бие даан өргөн барьсан хууль юм. Бид УИХ-д ажлыг урагшлуулах гэж, хууль эрхзүйн орчныг  сайжруулах гэж орж ирсэн. Тухайлбал, Газрын тосны үйлдвэр эхлээд 8 жил болж байхад ашиглалтад ороогүй, дөнгөж 28 хувийн гүйцэтгэлтэй байна. Дэлхий дахинд үүсээд буй нөхцөл байдлаас болоод нефтийн бүтээгдэхүүний үнэ өсөж, маш их хүндрэлтэй нүүр тулаад буй. Одоо хаврын тариалалт эхэлчхээд байна. Нефтийн бүтээгдэхүүн өргөн хэрэглээний бараа бүтээгдэхүүнтэй маш их холбоотой байдаг. Хоёрт, Эрдэнэбүрэнгийн цахилгаан станцын асуудал. Бид яагаад баруун таван аймгийнхаа эрчим хүчийг өөрсдөө хангаж болдоггүй юм бэ. Мөн Сэлбэ дэд төвийн асуудал байна. Гэр хорооллын 10 мянган айлыг орон сууцад шилжүүлээд агаар орчны бохирдол, түгжрэлийг шийдэх энэ том төсөл яагаад унаж байгаа юм бэ. Гэр хорооллыг байшин хороололд шилжүүлж байж л утаа, түгжрэлээс сална. Гэтэл яагаад ингэж байгааг ойлгохгүй байна. Би үүнд улс төр орчихлоо гэж харж байна. Бид чөтгөрийн тойрогт орчихлоо. МАН болон бусад улстөрийн хүчнүүд 2024 оны шат шатны сонгуульд мега төслүүдийг ярьж орсон. Барилгын салбар хурдацтай хөгжиж байгаа энэ үед хууль эрхзүйн орчныг нь нээж өгье. Дахин төлөвлөлтийн хүрээнд төр эхлээд мөс хагалж өгөхгүй бол явахгүй байна. Өмнө нь 2012 онд эхлүүлж байсан дахин төлөвлөлтийн асуудал дэд бүтэц, санхүүжилт босгож төр оролцоогүйгээс болоод чадаагүйгээс болоод зогссон. Цаашид зээлээ ашиглаж чадахгүй ингээд хий хүү төлөөд өрийн таасанд баригдаад байж байна” гэлээ.

Өнөөдөр ихэнх нутгаар дулаахан байх ч уулархаг болон хойд бүсийн зарим газраар дуу цахилгаантай аадар бороо орох төлөвтэй байна.

Харин говийн бүс нутгаар агаарын температур +30…+35 градус хүрч хална. Алтай, Хангай, Хөвсгөл, Хэнтийн уулархаг нутаг, мөн Эг, Үүр, Орхон, Сэлэнгэ, Онон, Хэрлэн, Улз голын хөндийгөөр бороо, аадар бороо орно. Бусад нутгаар хур тунадасгүй.

Салхи нутгийн зарим хэсгээр секундэд 13–15 метр хүрч ширүүсэх бөгөөд Алтайн салбар уулс, говь, тал хээрийн нутгаар шороон шуурга шуурахыг анхаарууллаа.

Улаанбаатарт: Бороо орохгүй, +25…+27 градус дулаан байна. Салхи зарим үед ширүүснэ.

Тэрэлж орчмоор: Дуу цахилгаантай бага зэргийн аадар бороо орж, +22…+24 градус дулаан байх төлөвтэй.

Багануур орчмоор: Бороо орохгүй ч салхи секундэд 13–15 метр хүрч ширүүснэ. Өдөртөө +27…+29 градус дулаан байна.

Мөн ихэнх нутгаар хуурайшилт нэмэгдэж байгаа тул ой, хээрийн түймрийн эрсдэлээс сэрэмжтэй байхыг ЦУОШГ-аас анхааруулжээ.

Үзэгч та бүхэн “Дангина” уран сайхны киног 2026.05.05-аас бүх IPTV-гээс гэр бүлээрээ сонгон үзээрэй

Үндэсний өнгө төрх, соёлын өвийг дэлгэцийн хэлээр амилуулж, үзэгчдийн сэтгэлд хоногшсон уран бүтээлүүдийг туурвисаар ирсэн UBS телевизийн уран бүтээлчдийн ээлжит бүтээл “Дангина” уран сайхны киног та хамгийн ойроос хүлээн авч үзэх боломжтой болж байна. UBS телевизийн бүтээл “Дангина” уран сайхны кино тавдугаар сарын 5-наас эхлэн бүх IPTV платформоор цацагдаж эхлэх учраас үзэгч та бүхнийг тухлан сууж таалан үзэхийг урьж байна.

“Дангина” уран сайхны кино нь багагүй хугацаанд бүтсэн бөгөөд жилийн дөрвөн улирлын өнгө аясыг шингээн, хайр дурлал, өш хонзон зэрэг хүмүүн ертөнцийн мөн чанарыг цогцлоон харуулснаараа онцлог юм. Байгаль, цаг хугацаа, хүний сэтгэлийн уялдаа холбоог уран сайхны нарийн шийдлээр илэрхийлсэн нь энэхүү бүтээлийн давуу тал болж байна. Кинонд буриадын ард түмний ахуй соёл, домгийн улбаа, өвөрмөц сэтгэлгээ, оюун санааны ертөнцийг туульсын арга хэлбэрээр өгүүлж, хайр дурлал, хорсол, уучлал, өгөөмөр сэтгэл, ухаант хандлагыг гүн гүнзгий илэрхийлжээ. Энэ нь үзэгчдэд, үндэсний үнэт зүйлсийг мэдрэх боломжийг ойртуулсан бүтээл болж чадсан юм. Кино театруудын дэлгэцнээ амжилттай гарсан “Дангина” уран сайхны кино Монгол орны өнцөг булан бүрт суугаа үзэгчиддээ  илүү ойртон тавдугаар сарын 5-наас эхлэн бүх IPTV-гийн кино сангаар цацагдаж, үзэгчдэд хүссэн цагтаа, хүссэн газраасаа үзэх боломжийг бүрдүүлж байна.

Улаанбаатар Цахилгаан Түгээх Сүлжээ(УБЦТС) ТӨХК 2026 оны тавдугаар сард цахилгаан шугам тоноглолд засвар хийх тоймчилсон байршил, цагийн хуваарийг мэдээллээ.

Мөн засварын ажлыг тухайн тоноглолыг хүчдэлээс бүрэн чөлөөлсний дараа хийдэг ажлын нөхцөлийг ойлгож, хүлээцтэй хандахыг хүсэв. Цаг агаарын байдлаас шалтгаалан хуваарьт өөрчлөлт орох тохиолдолд гэрээнд бүртгэгдсэн утасны дугаарт мэдээллийг хүргэх юм байна.

УЛААНБААТАР ХОТ ОРЧМООР: Шөнөдөө үүлшинэ, өдөртөө үүл багасна. Бороо орохгүй. Салхи баруун хойноос секундэд 5-10 метр, зарим үед секундэд 12-14 метр хүрч ширүүснэ. Шөнөдөө -1...-3 градус хүйтэн, өдөртөө +9...+11 градус дулаан байна.

БАГАНУУР ОРЧМООР: Шөнөдөө үүлшинэ, өдөртөө үүл багасна. Бороо орохгүй. Салхи баруун хойноос секундэд 6-11 метр, зарим үед секундэд 13-15 метр хүрч ширүүснэ. Шөнөдөө -2...-4 градус хүйтэн, өдөртөө +9...+11 градус дулаан байна.

ТЭРЭЛЖ ОРЧМООР: Шөнөдөө үүлшинэ, бага зэргийн бороо орно. Өдөртөө үүл багасна, бороо орохгүй. Салхи баруун хойноос секундэд 5-10 метр, зарим үед секундэд 12-14 метр хүрч ширүүснэ. Шөнөдөө -2...-4 градус хүйтэн, өдөртөө +7...+9 градус дулаан байна.

 2026 оны 05-р сарын 07-ноос 2026 оны 05-р сарын 11-нийг хүртэлх цаг агаарын урьдчилсан төлөв:

 08-нд төвийн аймгуудын нутгийн зарим газраар, 09-нд Монгол-Алтай, Хөвсгөл, Хэнтийн уулархаг нутгаар, 10-нд Монгол-Алтайн уулархаг нутгаар бороо, нойтон цас орно. Салхи 10-нд Алтайн салбар уулсаар секундэд 12-14 метр хүрч ширүүснэ. 7-нд нутгийн баруун хэсгээр, цаашдаа ихэнх нутгаар дулаарч Шөнөдөө Монгол-Алтай, Хангай, Хөвсгөл, Хэнтийн уулархаг нутаг, Завхан, Заг-Байдраг голын эх, Идэр голын хөндийгөөр -1...+4 градус хүйтэн, Их нууруудын хотгор, говийн бүс нутгийн өмнөд хэсгээр +13...+18 градус, бусад нутгаар +6...+11 градус дулаан, өдөртөө Монгол-Алтай, Хангай, Хөвсгөл, Хэнтийн уулархаг нутаг, Завхан, Заг-Байдраг голын эх, Идэр, Тэс, Туул, Тэрэлж, Хэрлэн голын хөндийгөөр +12...+17 градус, Их нууруудын хотгор, говийн бүс нутгийн баруун өмнөд хэсгээр +25...+30 градус, бусад нутгаар +19...+24 градус дулаан байна.