Нүүр
Улс төр
Нийгэм
Эдийн засаг
Уул уурхай
Боловсрол
Энтертайнмэнт
Эрүүл мэнд
Спорт
Зөвлөгөө
Фото мэдээ
Видео мэдээ
|
АЛТ ОЛОХ ГЭЖ УС УРСГАЖ БАЙНА, ХОЖИМ УС ОЛОХ ГЭЖ АЛТ УРСГАХ ВИЙ ДЭЭ
Бичсэн:
munkhbat
2018/04/23/, 08:58
Tweet
-Улс орон усаа дагаж хөгжинө-
Хэдхэн жилийн өмнө хоёр тэрбум байсан дэлхийн хүн ам өнөөдөр долоон тэрбум болтлоо өссөн билээ. Хүн ам өсөхийн хэрээр усны хэрэглээ хязгааргүй ихэсч байна. Түүнийгээ дагаж усны хомсдол, гачигдал дэлхийд үүсч байна гэж усны салбарынхан онцолдог.
Жишээ нь гэхэд усны хомсдолоос болж Зүүн Африкийн нэгэн хот энэ дөрөвдүгээр сард цэвэр усны нөөцгүй болсноо дэлхий дахинд зарлажээ. Ганц Африк гэлтгүй олон улсад усны хомсдол гачигдлаас болж, цэнгэг усны нөөцгүй болох, ард иргэд нь ангаж цангаж амиа алдаж байгаа өчнөөн асуудал байгааг бид бүхэн харж сууна. Бүр гол мөрний их адагт байгаа БНХАУ-ын том том хотууд усны гачигдалд орж эхэлсэн байна.
Тэгвэл Монгол Улс усны гачигдалд орох 20 орны тоонд зүй ёсоор багтдаг. Тиймээс нэн түрүүнд усны зохистой хэрэглээ, хэмнэлт, хамгаалалт, хариуцлага маш чухал байгаа юм. Ус тулгамдсан асуудлын нэг мөн үү гэвэл, яах аргагүй мөн. Сүүлийн хэдэн жил хүний буруутай үйл ажиллагаа болон байгалийн, цаг агаарын уур амьсгал өөрчлөлтөөс болж 100 гаруй горхи, булаг шанд, гол ширгэсэн гэх судалгааг албанаас гаргажээ. Энэ тоо ч цаашид нэмэгдэх магадлалтай аж.
Гэвч усаа дагаж улс хөгжинө гэж ярьдаг. Мөн Монголчууд ус байхгүй бол алтаар яах юм бэ, улс байхгүй бол амиар яах юм бэ гэдэг. Нөгөөтэйгүүр Монголчууд ус уух хувьтай ч гэж усаа эрхэмлэж хайрлаж хамгаалж ирсэн түүхтэй ард түмэн. Тэгэхээр усаа хамгаалах, усны нөөцөө бүрдүүлж нэмэгдүүлэх тал дээр төр, засгийн бодлого зайлшгүй хэрэгтэй болоод байна. Усны засаглалыг бий болгох шаардлагатай. Үүнд төрөөс нэгэнт анхаарах цаг нь иржээ.
Тухайлбал, дэлхий нийтэд тогтвортой хөгжлийн зорилтыг тодорхойлж ярьж байна. Эрсдлээ тооцсон хөгжлийг тогтвортой хөгжил ч гэж нэрийддэг. Аливаа улс орон тогтвортой хөгжинө гэвэл усныхаа нөөцөд таарсан зөв менежмент, сайн засаглалыг бий болгох цаг нь болжээ. Гэвч манайх энэ байдалд анхаарахгүй, харин ч усны бохирдол жил ирэх тусам нэмэгдэж байгаа. НҮБ-ын хүний эрхийн илтгэгч Жон Нокс өнгөрсөн онд манай улсад ажиллаж усны бохирдол улам бүр нэмэгдэж байгаа нь иргэдийн эрүүл мэндэд сөргөөр нөлөөлж байгааг анхааруулж, баталсан хууль тогтоомжоо чанд мөрдөхийг зөвлөжээ. Гэтэл манайд хууль журам нь хэр байгаа билээ, хэр хэрэгжиж байгаа вэ гэдгийг бичих нь илүүц.
-Гүний усаа бага ашиглаж, гадаргын усаа их хэрэглэж суръя-
Ус байгалийн стратегийн үнэт баялаг гэж усны салбарынхан үздэг. Тэгвэл сүүлийн жилүүдэд гүний усны нөөц шавхагдаж байгаа судалгаа бий. Уг нь гүний усыг бас нэгэн ашигт малтмал гэж үздэг. Газрын гүний ус маш удаан хугацаанд буюу 140 сая жилийн дараа нөхөн сэргээгддэг аж. Тиймээс гадны улс орнууд их хэмжээгээр хэрэглэхээр аль болох зайлсхийдэг байна. Энэ нь тухайн газар орныг цөлжих, унд болон хэрэглээний усны хомсдолоос урьдчилан сэргийлэх шилдэг арга болдог гэнэ. Харин манай улсад үйл ажиллагаа явуулж буй уул уурхайн компаниуд ихэвчлэн гүний усыг хэрэглэдэг. Тэдгээр компаниуд хоногтоо маш их хэмжээний усыг ашигладаг. Гэтэл өнөөх цөлжиж буй манай газрын гүний усыг нь гадаадын томоохон уул уурхайн компаниуд ашиглаж байгаа нь Монгол орны усны нөөц асар хурдан хугацаанд хомсдохыг "зөгнөж” байгаа нэг хэлбэр юм. Тухайлбал, гол мөрөн байхгүй говь талд бууриа засаж "тухалсан” Оюутолгой, Тавантолгойн зэрэг томоохон компаниудын хувьд 50-60 сая жилийн хугацаанд хуримтлагдсан гүний усыг хэрэглэж байна. Ашиг нь гадагшаа гардаг энэ том орд газруудад гүний ус биш гадагшаа урсаад гардаг гадаргын усаа зөөвөрлөж, шилжүүлж ашиглуулах тал дээр анхаарах хэрэгтэй гэнэ. Мөн бусад ч жижиг компаниуд, айл өрх, аж ахуйн нэгж байгууллагууд гүний цэнгэг усаа хэрэглэхээс аль болох зайлсхийж, гадаргын усаа ашигладаг байх хэрэгтэй.
-Хил давж урсдаг усаараа Усан сан байгуулъя-
Манай орны усны нөөцийн 70 гаруй хувь нь Алтай, Хангай, Хэнтий, Хөвсгөл Хянганы нуруу зэрэг өндөр уулын бүсэд бүрэлддэг. Харин говь хээрийн талд гадаргын ус бараг байхгүй, булаг шанд цөөтэй учраас цөлжилт үүсдэг байна. Тэгэхээр бид өндөр уулын бүст ууршил багатай, усны эрчим хүч ашиглах боломжтой газар тодорхой хэмжээний Усан бий болгох нь маш зөв шийдэл гарц юмаа. Усаа хуримтуулж эрчим хүч гаргаж авах, байгаль ээлтэй техник технологи нэвтрүүлэх юм бол уур амьсгалын өөрчлөлт, усны хомсдолыг даван туулах боломжтой юм шүү.
Сүүлийн 20 гаруй жил ус багатай гандуу гачигдалтай үеүүд үргэлжилж байгаа нь үнэн. Манай орны томоохон голуудад жилдээ 34.6 км куб нөөц бүрэлддэг байна. Гэхдээ нийт усны нөөцийн 70 гаруй хувийг бүрдүүлдэг Орхон, Сэлэнгэ, Хэрлэн гэсэн голууд урд хойд хоёр хөрш рүү урсан гардаг. Зөвхөн Сэлэнгэ гол гэхэд дээрх голуудын 33 хувийг дангаараа эзэлдэг байна. Тэгэхээр томоохон голууд дээр урсацын тохируулга хийж, усан сан байгуулж, усныхаа нөөцийг нэмэгдүүлэх, нөгөө талаас голын экологийн тэнцвэрийг хангана. Мөн нутгийн иргэдийн амьдрах нөхцөлийг бүрдүүлнэ. Тэгээд газар тариалан, мал аж ахуй, үйлдвэрлэл хөгжүүлэх боломжтой гэсэн үг юм.
-Саарал усаа цэвэршүүлдэг техник технологи ихтэй болъя-
Хөгжил усаа дагадаг гэж дээр дурьдсан. Манайд ус ашигладаггүй салбар гэж байхгүй. Гэвч олонх нь цэнгэг усыг ашигладаг. Иргэдийн хувьд хэрэглэсэн саарал бохир усаа эргүүлэн хэрэглэх ёстой ойлголт бараг байхгүй дээ. Харин цөөхөн хэдэн аж ахуй нэгж байгууллага, компаниуд саарал усаа эргүүлэн ашигладаг сайн жишиг бий. Жишээлбэл, арьс ширний 20 гаруй үйлдвэр,аж ахуйн нэгж байгууллага байгаа. Тэдний хоёр нь гэхэд өөрсдөө бага оврын цэвэрлэх байгууламж барьсан. Нэг нь гэхэд тэрбум гаруй төгрөгөөр техник технологи шинэчилсэн байх жишээний. Түүнчлэн МСS гэхэд ундааны саваа угаасан усаа хаягдал усаа цэвэршүүлээд Улаанбаатар хотын гудамж талбайг усалдаг байна. Эко авто угаалгын газар байна. Ашигласан усаа цэвэршүүлээд эргүүлээд ашигладаг байгаа юм. Технологио АНУ-аас оруулж ирсэн гэдэг. Тус газар угаасан усаа эргүүлээд цэвэршүүлдэг. Ерөөсөө хаягдал ус гаргана гэж байхгүй. Наад захын жишээ гэхэд ийм эко авто угаалгын газрууд олонтой болвол цэвэр ус хэмнэгдэнэ гэсэн үг юм. Эд нараас үлгэр дууриалал авч, туршлага судлах хэрэгтэй. Хэрэглэсэн бохир усаа эргүүлэн ашиглах техник технологийг эх орондоо ихээр нэвтрүүлж, оруулж ирж байж манайхан усаа хэмнэнэ. Эд нараас үлгэр дуурайлал авах хэрэгтэй байна.
-Ус бохирдуулагчидтай хатуу хариуцлага тооцож байж усаа хамгаална-
БОАЖЯ-ны Газар зохион байгуулалт, усны нэгдсэн бодлого зохицуулалтын газрын дарга Ш.Мягмар"Монголд устай холбоотой олон асуудал байна. Ялангуяа улс орны хэмжээнд томоохон төсөл хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэхэд усны нөөц дутагдалтай байна. Дэлхийн дулаарлалын эсрэг уур амьсгалын өөрчлөлтийн эсрэг дасан зохицох шаардлагууд байна. Мал аж ахуй, газар тариалан, хүнсний аюулгүй байдлыг хангахтай холбоотой ус хангамжийн асуудал, гадаргын ус, томоохон голуудын бохирдол, мөн хүн амаа чанарын шаардлага хангасан усаар хангах гэсэн томоохон зорилтууд дээр усны нөөц, бохирдлын асуудал, чанарын асуудал хөндөгдөж байна. Манай яамнаас Ус бохирдуулсны төлбөрийн тухай хуулийг чуулганаар оруулсан. Олонхийн саналаар дэмжсэн. Хэрвээ энэ хууль дэмжигдэж батлагдаж гарвал аж ахуй нэгж байгууллагууд ард иргэдийн хүлээх хариуцлага нэмэгдэнэ. Нөгөө талаас байгальд ээлтэй ус ашиглалт сайжирна гэж ойлгож болно. Хаягдал усаа стандартын түвшинд цэвэршүүлээд эргэн ашиглахад ямар нэгэн төлбөр төлөхгүй. Тэрнээс стандартын түвшинээс давсан бохирдол нь хэдий хэмжээний өндөр байна. Түүнээс хамаарч бохирдуулсны төлбөрийг төлөх нь ялгаатай болно. Нөгөө талаас тухайн аж ахуй нэгж байгууллага хаягдал усаа цэвэршүүлэх, эргүүлэн ашиглах техник технологи нэвтрүүлж, хөрөнгө оруулалт хийсэн бол тодорхой хэмжээгээр гааль, НӨАТ-ын татвараас хөнгөлөх чөлөөлөх талаар хуульд тодорхой тусгагдсан байгаа. Мөн ус бохирдуулагчдаас орсон орлогын 50-иос доошгүй хувийг тухайн компани тоног төхөөрөмжөө сайжруулахад эргэн зарцуулна гэсэн олон давуу талууд бий болж байгаа юм” гэсэн билээ.
Гэвч өнөөдрийн байдлаар 6 жилийн хугацаанд ус бохирдуулагчид нэг ч төгрөгийн төлбөр төлөлгүй, хариуцлага хүлээлэхгүй иржээ. Тиймээс ус ашигладаг, ус бохирдуулдаг аж ахуй нэгжүүдтэй хатуу хариуцлагыг хуулиар тооцдог байх хэрэгтэй. Тэгж байж бид усаа хамгаална.
-Монголын үзэсгэлэнт газруудын усыг нь улаан хоормог болгосон-
Дэлхий хүн амын 40 гаруй хувь нь усны бохирдолтой сав газруудаар амьдарч, энэ нь цаашдаа улам өсч, ус гамшгийн байдалд орох магадлалтай гэсэн үзүүлэлтийг ЭЗХАХБ байгууллагаас гаргажээ. Усны бохирдлоос болж хүнсний аюулгүй байдал алдагдах, экосистем ундны усны хангамж муудах үр дагавартай. Тэгвэл манайханд усны бохирдолтой гол мөрнөөс ууж, малаа усалж эрүүл мэндээрээ хохирч байгаа өчнөөн асуудал бий.
Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн Усны бодлогын зөвлөх Ц.Сосорбарам "Ус бол онцгой обьект, онцгой эрдэс. Бусад орнуудад усаа онцгой анхаардаг юм байна. Жишээ нь АНУ-д усаа 282 жилийн өмнө Ерөнхийлөгчийн мэдэлд авсан байна. Тийм учраас олон улсад усны хуулиуд зөндөө, харин усны засаглал нь өөр өөр байдаг. Усны асуудлаа шийдэж байж улс орон хөгжинө гэдэг ч ус манай дэлхий дээр нэн чухал одоо дутагдаж байгаа хөрөнгө шаардсан монополь тулгарсан асуудлын нэг. Усны бодлого нь нийгэмд ядуурлыг бууруулах болон бүс нутгийн хөгжил эрчим хүч, хөдөө аж ахуй, байгаль орчин, эрүүл мэндийн асуудлуудтай холбоотой байдаг” гэлээ.
Манайд 500 гаруй уул уурхайн компани бий. Цөөхөн том ордууд гүний ус ашиглаж байгаа бол олонхи нь гол мөрөнд алт угааж усыг нь угаадас болгож бохирдуулж байгаа нь үнэн.
Алтанд шунасан иргэд алт гэж эрдэнэсийг авахын тулд улайрч байгаа ард иргэд Монголын үзэсгэлэнт газруудын голыг улаан хоормог болгон хаяж байгаа нь хамгийн эмгэнэлтэй дүр зураг харагдана. Ямар ч нөхөн сэргээлт хийхгүйгээр голын голдрилыг өөрчилж, байгаль дэлхийгээ сүйтгэж, усыг улаанаар эргүүлэн "уйлуулж” хаяад эргэж харалгүй явдагт үнэхээр харамсдаг юм. Сүйтгэх сүйтгэхдээ бүр Монголын хамгийн сайхан үзэсгэлэнтэй газруудыг сүйтгэдэг. Жишээлбэл, Архангайн Цэнхэрийн голыг улаан хоормог болгосон түүх бий. Мөн Сэлэнгийн Ерөө, Хараагийн эхийг, Төв аймгийн Заамарыг гамшиг болгож хаясан. Эдгээр газруудад урт нэртэй хуулийн нэр барьж хулгайгаар лиценз олгосон уул уурхай компаниудын эзэн болох эрх бүхий хүмүүс, нинжа хатуу хариуцлага тооцох ёстой. Хэдэн төгрөгөөр торгоод өнгөрөх нь биш, хуулийн хатуу хариуцлага тооцож нөхөн сэргээлтээр цэнгэг усаа, цэвэр орчноо нэхэж, хийлгүүлж хэрэгжүүлдэг байх ёстой. Ер нь бол учир мэдэх хүмүүс алтны тухайд үндсэн ордыг ашиглаж болно. Харин шороон ордыг хязгаарлах хэрэгтэй гэдэг юм билээ. Алт олж, баяжиж хөрөнгөжиж хүнээс илүү амьдарч болно. Харин үр хүүхдүүд минь хожим хийсэн хорыг чинь хүртэж, алт урсгаж ус олох аюулд хүрвэл яах вэ. Өнөөдөр цэвэр усаа хайр гамгүй урсгаж, бузарлаж хүссэнээ авч болно, хожим бид балга ус уухын тулд алт урсгаж чадах уу.
Магадгүй өнөөдөр танд ус үнэгүй, өнгөгүй, үнэ цэнэгүй мэт санагдаж байхыг үгүйсгэхгүй. Өнөөдөр 1 литрийг нь 3 төгрөгөөр үнэлж авдаг мөнгө ч юу ч биш мэт санагдаж болно. Гэхдээ хэдхэн жилийн дараа та цэвэр ч ус уух, бохирч ус хэрэглэх боломжгүй болох вий дээ. Усаа гаднаас импортоор оруулж ирдэг цаг үед бидний үр хүүхэд амьдрах вий дээ гэхээс айж бас эмзэглэж байна. Тиймээс усаа хайрлах, хамгаалах, хэмнэх ухамсар сэтгэлгээ иргэн таны, ирээдүйн хүүхэд багачуудын тархины багтаамж, сэтгэлийн орон зайд чинь бий шүү.
О.Сайхан
Оллоо.mn
Төстэй мэдээллүүд
УС БОХИРДУУЛСНЫ ТӨЛБӨРИЙН ТУХАЙ ХУУЛИЙГ ХЭРЭГЖҮҮЛЭЭГҮЙН УЛМААС ТӨСӨВТ 54 ТЭРБУМ ТӨГРӨГ
2018/04/21, 13:32
УСНЫ ҮНЭ ЦЭНИЙГ МЭДЭХГҮЙ МОНГОЛЧУУД УРСГАСААР...
2018/03/21, 09:29
Уул уурхайн компаниуд усандаа үрэлгэн байна
2017/05/15, 10:40
БАЛГА УСНЫ УЛААН НУУРЫГ ТУСГАЙ ХАМГААЛАЛТААС ЦУЦЛАХГҮЙ
2016/12/01, 16:31
Сэтгэгдэл
АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд www.CHUHAM.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 7711-0505 утсаар хүлээн авна.
Нэр:
*
Илгээх
Д.Амарзаяа: Уламжлалт анагаах ухаанд өвчин бүхнийг эдгээх эм тангийн эхлэл нь ширгээсэн ус гэж үздэг
3
|
0
|
2026/04/14, 11:17
Цэргийн төв эмнэлгийнхэн 500 гаруй хүний эмзэг мэдээллийг алдсан гэв үү
7
|
0
|
2026/04/13, 15:37
Мансууруулах бодистой холбоотой хэрэг өмнөх оны мөн үеэс 57.2 хувиар өсжээ
5
|
0
|
2026/04/13, 14:35
Канье Уэстийг Их Британид нэвтрэхийг хориглолоо
8
|
0
|
2026/04/13, 14:04
“Улаанбаатар Трам” төслийн хоёрдугаар шугамын гүйцэтгэгчийг сонгон шалгаруулах нээлттэй тендерийн материал хүлээн авч байна
6
|
0
|
2026/04/13, 10:44
"Орион" хөлөг Дэлхий рүү буцах замынхаа хагасыг туулжээ
10
|
0
|
2026/04/10, 14:07
Нутгийн зарим хэсгээр цас орно
10
|
0
|
2026/04/10, 10:28
ХАСУМ-ийг бүрэн цахим хэлбэрт шилжүүлснээр жил бүр 100 гаруй сая төгрөгийн урсгал зардлыг хэмнэнэ
10
|
0
|
2026/04/10, 10:26
BTS-ийн шинэ цомог Billboard-ийн жагсаалтыг хоёр долоо хоног дараалж тэргүүлжээ
7
|
0
|
2026/04/09, 16:04
“Эрдэнэ зам” ХХК-ийн гүйцэтгэх удирдлагад дахиад яллах дүгнэлт үйлдэв
8
|
0
|
2026/04/09, 14:32
Монгол хэл, бичгийн шалгалт өнөөдөр эхэллээ
11
|
0
|
2026/04/09, 11:32
Ноолуур 165-206 мянган төгрөгийн хооронд худалдаалагдаж байна
13
|
0
|
2026/04/09, 11:02
Зөрчил гаргасан 11 прокурорт сахилгын шийтгэл оногдуулжээ
12
|
0
|
2026/04/08, 15:04
Зам тээврийн яамны Төрийн нарийн бичгийн дарга Н-д холбогдох эрүүгийн хэрэгт 7,5 тэрбум төгрөгөөр үнэлэгдэх 17 үл хөдлөх хөрөнгө, 3 тээврийн хэрэгслийг битүүмжиллээ
9
|
0
|
2026/04/08, 09:35
ХУУЛЬ: 16 нас хүрээгүй хүүхэд скүүтер, мопед жолоодсон тохиолдолд хууль ёсны асран хамгаалагчийг 400 мянган төгрөгөөр торгоно
7
|
0
|
2026/04/07, 15:59
Дорнод аймгийн Халхгол сум орчимд гарсан хээрийн түймрийг бүрэн унтраажээ
10
|
0
|
2026/04/07, 13:30
Ерөнхий сайд Н.Учрал 01 тоот албан даалгавраараа татварын өрийн улмаас хаагдсан 12100 компанийн дансыг сарын хугацаатай нээлээ
9
|
0
|
2026/04/06, 17:43
"Хууль бус цагаачдыг мэдээлсэн хүнд урамшуулал олгоно"
9
|
0
|
2026/04/06, 16:03
Монголын анхны шог зургийн сэдэвт марк худалдаанд гарав
14
|
0
|
2026/04/02, 13:18
Сар луу жолоодлогот хөлөг илгээх “Artemis II” хөтөлбөр амжилттай эхэллээ
13
|
0
|
2026/04/02, 12:40
Х.Нямбаатар: УИХ-ын гишүүд манай ажилчдыг загнаж зандарч доромжилдог, сүүлдээ зодлоо
12
|
0
|
2026/04/01, 16:03
АНУ хоёроос гурван долоо хоногийн дотор Ираны дайныг дуусгаж чадна гэжээ
11
|
0
|
2026/04/01, 11:29
Бодлоор удирддаг робот-нохой зохион бүтээжээ
11
|
0
|
2026/03/31, 17:57
Дональд Трампын мэдэгдлийн дараа газрын тос 116 ам.долларт хүрлээ
11
|
0
|
2026/03/31, 15:41
Шатахууны сав барих ажилдаа яаралтай орохыг үүрэг болголоо
18
|
0
|
2026/03/31, 14:09
Монгол Улсын 35 дахь Ерөнхий сайд Н.Учрал Засгийн газрын тамгаа гардаж авлаа
19
|
0
|
2026/03/31, 11:27
ДЦС-5-ыг 200 тэрбум төгрөгийн бондын эх үүсвэрээр 30 сард барина
17
|
0
|
2026/03/30, 16:56
Балбын Ерөнхий сайд асныг баривчилжээ
13
|
0
|
2026/03/30, 13:28
Филиппинд эрчим хүчний онц байдал зарлалаа
11
|
0
|
2026/03/30, 10:52
Байгаль орчинд учруулсан хохирлыг нөхөн төлүүллээ
14
|
0
|
2026/03/30, 09:48
"Тэд" ирээдүйн ашгаар өнөөдрийг аргалсаар…
13
|
0
|
2026/03/27, 17:01
Тэнгэрт хадсан махны үнэ
20
|
0
|
2026/03/27, 14:55
Нохой, муураа тэжээх боломжгүй болсон тохиолдолд түр асрах байранд шилжүүлэх, эзэнтэй болгохыг уриалж байна
15
|
0
|
2026/03/27, 10:56
Танилц: АН-ын дотоод сонгуулиар намын дунд шатны байгууллагыг удирдахаар болсон эрхэмүүд
15
|
0
|
2026/03/26, 16:50
Туулын хурдны зам ашиглалтад орсноор Яармагийн гүүр болон Чингисийн өргөн чөлөөний ачаалал 28-32 хувиар буурна
17
|
0
|
2026/03/26, 10:01
Н.Учрал БНХАУ-д суралцаж буй оюутнуудтай уулзав
14
|
0
|
2026/03/25, 15:20
Сэлбэ голын үерийн урсцыг хуримтлуулах усан сан барьж байна
15
|
0
|
2026/03/25, 09:46
Рио-де-Жанейрод капибара зодсон найман хүн баривчлагдав
12
|
0
|
2026/03/24, 13:32
Ж.Давааням: Мансууруулах бодисыг сурталчилсан дуу, клип, контентод хязгаарлалт хэрэгтэй байна
22
|
0
|
2026/03/24, 10:34
Хөвсгөл аймагт 17 настай эрэгтэй М бага насны охиныг хүчирхийлсэн жигшүүрт хэрэг гарчээ
17
|
0
|
2026/03/23, 18:51
Сэлбэ голын үерийн урсцыг хуримтлуулах усан сан барих ажил үргэлжилж байна
23
|
0
|
2026/03/23, 13:22
Зах, худалдааны төвүүдийг нүүлгэн шилжүүлэх талаар иргэдээс асууж эхлэв
17
|
0
|
2026/03/23, 10:20
З.Энхболд нарт холбогдох хэргийн шүүх хурлын тов гарлаа
42
|
0
|
2026/03/20, 17:18
М. Оюун-Эрдэнэ “Мастер” +60 насны 50 км-ийн зайд дэлхийн рекорд тогтоолоо
18
|
0
|
2026/03/20, 14:48
Түлшний хомсдолд орж, төр, түмний ажил зогсох нь
15
|
0
|
2026/03/20, 11:19
МАН олонхоо алдах уу, эсвэл дотроосоо тэсрэх үү?
19
|
0
|
2026/03/20, 09:39
Куба: Шатахуунаа дүүргэхэд бүтэн жилийн орлогоос их мөнгө шаардагдаж байна
18
|
0
|
2026/03/19, 17:37
Чуулганыг АН хаяж, МАН өөрөө гацаалаа
31
|
0
|
2026/03/19, 16:00
"МААМУУ НААШ ИР" 70 ЖИЛ
20
|
0
|
2026/03/19, 10:39
Б.Найдалаа, Л.Энх-Амгалан нараас юу хүлээх вэ?
18
|
0
|
2026/03/19, 10:15
Оскарын онцгой хувцас загварууд
42
|
0
|
2026/03/18, 10:56
Эмч, багш нарт төрийн өмчийн орон сууц хөлслөх, өмчлөх боломжийг нэмж 20 хувийн квот тогтоолоо
46
|
0
|
2026/03/17, 12:36
Японы метро 40 жилийн дараа анх удаа тасалбарын үнээ нэмлээ
37
|
0
|
2026/03/17, 11:46
Монголын боловсролын системийн сүйрэл
45
|
0
|
2026/03/16, 14:11
АН “давхар иргэншил”-тэй гишүүдээр дүүрсэн гэв үү?!
16
|
0
|
2026/03/16, 10:46
О.Батнайрамдал: Оюутолгойн хэлэлцээ "жижиг чулуу"-нд анхаарахаас илүүтэй том стратеги, эрх ашигт төвлөрөх ёстой
32
|
0
|
2026/03/16, 10:37
Сая саяыг салхинд хийсгэхээс хамгаалах AI алгоритм
11
|
0
|
2026/03/13, 12:51
Иргэдийн 90 хувь нь итгэдэггүй Шүүхэд парламентыг хаяж өгөх нь ардчиллын ухралт биш үү…
13
|
0
|
2026/03/13, 12:17
Н.Алтанхуяг нарт холбогдох эрүүгийн хэргийг буцаасан шалтгаан
11
|
0
|
2026/03/13, 11:42
АТГ-т баривчлагдах дараагийн хүнээр ХЗДХ-ийн сайд Б.Энхбаяр тодров уу?!
17
|
0
|
2026/03/12, 10:38
Л.Оюун-Эрдэнэ Б.Энхбаяр нар халз мэтгэлцэх үү?
11
|
0
|
2026/03/12, 10:30
Ном албан ёсоор "high fashion"-д тооцогдох боллоо
14
|
0
|
2026/03/11, 17:45
Б.Ганболд 16, Ц.Дашдорж 22 дугаар байрт хурдаллаа
12
|
0
|
2026/03/11, 14:59
Трампын мэдэгдлийн дараа нефтийн үнэ буурчээ
15
|
0
|
2026/03/11, 09:55
Судалгаа: 2040 он гэхэд 220 сая гаруй хүүхэд таргалалттай болох эрсдэлтэй
15
|
0
|
2026/03/10, 16:44
"Алтыг нь аваад авдрыг нь хаяж болохгүй” Ерөнхий сайд Оюу толгойн гэрээний шударга бус байдлыг шүүмжиллээ
16
|
0
|
2026/03/10, 09:36
Харбины гэрээ ба Монголын экспортын ирээдүй
14
|
0
|
2026/03/09, 19:52
Х.Нямбаатар: Томоохон бүтээн байгуулалтын ажлуудад дотооддоо үйлдвэрлэсэн ган төмөр авахаар төлөвлөж байна
13
|
0
|
2026/03/09, 18:29
Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх ээжүүд, охид, бүсгүйчүүдэд талархал илэрхийлж, сайн сайхан бүхнийг хүсэн ерөөв
15
|
0
|
2026/03/09, 10:28
О.Цогтгэрэл АН-ын даргад жулдаж, намынх нь үйл ажиллагаа “жонхуураад” эхэллээ
17
|
0
|
2026/03/06, 16:06
ШХАБ-ын бүрэн эрхт гишүүн Иран халдлагад өртөж, ШХАБ мэдэгдэл гаргав
16
|
0
|
2026/03/04, 10:58
Саудын Араб дахь АНУ-ын Элчингийн байр дроны халдлагад өртжээ
35
|
0
|
2026/03/03, 14:31
Х.Бат-Ялалт: Шүүх, прокурор, цагдаа эрх баригчдын даалгаврыг биелүүлж, хуулийг уландаа гишгэж буй нь иргэдийг бухимдуулж байна
19
|
0
|
2026/03/03, 14:10
Х.Бат-Ялалт: Шүүх, прокурор, цагдаа эрх баригчдын даалгаврыг биелүүлж, хуулийг уландаа гишгэж буй нь иргэдийг бухимдуулж байна
19
|
0
|
2026/03/03, 14:10
Х.Бат-Ялалт: Шүүх, прокурор, цагдаа эрх баригчдын даалгаврыг биелүүлж, хуулийг уландаа гишгэж буй нь иргэдийг бухимдуулж байна
28
|
0
|
2026/03/03, 14:10
Ираны удирдагч Хаменей нас барлаа, цаашид яах бол?
26
|
0
|
2026/03/03, 10:09
Гэрлийн хурдаар өсөж байгаа нийслэлийн төсөв иргэдийн амьдралд нөлөөлж байна уу
25
|
0
|
2026/03/02, 15:47
Ойрх Дорнодод үүсээд буй мөргөлдөөний эргэн тойронд
29
|
0
|
2026/03/02, 15:37
АНУ-ын зэвсэгт хүчин Ираны эсрэг цэргийн ажиллагаа эхлүүллээ
23
|
0
|
2026/03/02, 10:03
Гал түймрээс хоёр настай, зургаан сартай дүү нараа аварчээ
16
|
0
|
2026/02/27, 15:15
Хятадын нүдээр Монгол үнэндээ ямар улс вэ-1
69995
|
56
|
2017/03/07, 10:00
Гулгаа массажийг сурвалжилсан нь
59478
|
14328
|
2015/02/13, 14:34
Дэлхийн хамгийн алдартай 10 романтик зураг
50980
|
7081
|
2015/03/06, 10:19
Ким Жон Уны тухай 17 баримт
47369
|
15702
|
2015/05/15, 12:11
МАН-ынхаан, Эрдэнэтийн газрын захирлын албаны ханшийг сонирхъё
42432
|
12
|
2018/06/08, 11:35
Сар шинийн барилдаанд Ч.Санжаадамба түрүүлж, М.Өсөхбаяр үзүүрлэлээ
37316
|
8921
|
2015/02/18, 21:47
Монгол бичиг сурах амархан
37256
|
1
|
2015/09/10, 19:58
Хийжүүлсэн ундаа эрүүл мэндийн дайсан
31934
|
6842
|
2015/02/13, 14:48
Сонирхлын зурхай 12 орд
31472
|
4185
|
2015/04/06, 12:35
СЕКС МАНДТУГАЙ – ЭРОТИК ӨГҮҮЛЛЭГ
30368
|
0
|
2015/04/13, 16:27
Эмэгтэйчүүд порно сайтаас ямар төрлийн бичлэгийг хамгийн их үздэг вэ? Бас эрчүүд?
23866
|
1
|
2015/05/15, 13:51
Онгон охины шинж тэмдэг
23212
|
0
|
2015/03/23, 09:21
Найман аймаг
22826
|
1
|
2015/06/13, 22:26
Гурвалжин будааны дэглэм 7 хоногт 5-10 кг тураадаг
22093
|
1
|
2015/05/12, 12:50
Хонины нэхий элдэх үйлдвэрлэл амжилттай өрнөж байна
21364
|
11
|
2016/09/22, 09:18
Секси Монгол охидын сельфи
20928
|
1
|
2015/03/22, 17:37
Чамд дурласан залуугийн 20 шинж
19772
|
0
|
2015/03/19, 14:16
Элэгний эм ОНИГОО
19428
|
123
|
2015/02/10, 10:04
ЭМЭГТЭЙ БЭЛГЭВЧ ЭРЭГТЭЙ БЭЛГЭВЧНЭЭС ХАМААГҮЙ ИЛҮҮ
18943
|
0
|
2015/03/13, 10:46
СЕКС ОНИГООНУУД
18842
|
0
|
2016/04/20, 13:27
Усны бохирдол болон хомсдол хаа сайгүй хурцдаж эхэлжээ. Монголд ч адилхан
18812
|
4
|
2015/03/25, 11:01
Оюутан цэрэг хөтөлбөрийг үргэлжлүүлэн хэрэгжүүлнэ
18421
|
737
|
2015/03/03, 12:29
Далай ламын сургаал
18251
|
0
|
2015/03/04, 14:37
Өсвөр насны охин онгон биеээ “IPhone” утсаар үнэлжээ
18018
|
303
|
2015/03/22, 17:40
Ардын бор эмчилгээ
17600
|
1
|
2015/09/07, 15:48
Хятад-Монголын олон улсын худалдааны хот
17567
|
0
|
2023/11/14, 17:18
Б.Баярмагнай: НҮБ-ын энхийг сахиулагчдын олон улсын өдрийн мэнд хүргэе!
17333
|
0
|
2020/05/29, 10:50
Анх удаагаа л анусандаа хийлгэсэн юмаа
17320
|
1777
|
2015/04/16, 10:44
БУРИАД ДЭЭЛНИЙ ЭНГЭРИЙН БЭЛГЭДЛИЙН УЧИР
17291
|
0
|
2019/02/25, 15:12
Яагаад өдөр бүр секс хийх хэрэгтэй вэ?
17224
|
0
|
2016/03/03, 10:49
Хорьдол Сарьдагийн ноён оргил Дэлгэрхаан уул "Кайлас уул" шиг ...
17015
|
2
|
2017/03/10, 15:50
“Сод Монгол” группийнхэн хорооны цагдаатай нийлж хэвлэл мэдээллийн редакци руу халджээ
16818
|
11
|
2018/01/26, 23:22
Фэйсбүүк хаяг руу чинь хэн сүүлд орж үзсэнийг мэдэх арга
16663
|
0
|
2015/07/06, 16:56
АЗ ЖАРГАЛЫН ХУЛС
16652
|
0
|
2015/08/29, 15:32
Өгзөг Б.Баярмаа эхээс төрсөн биеэ түмнээс нуухаа болив
16587
|
0
|
2019/09/14, 23:21
Топ модель Э.Одгэрэл, Дамбын Хишгээгийн бага хүү нарын дотно зураг
16491
|
0
|
2015/03/06, 14:17
Хайрын тухай хөгжилтэй сонжоо
16202
|
0
|
2015/05/04, 12:21
ТҮРИЙВЧ ХЭТЭВЧНИЙ ФЭНШҮЙ
16166
|
0
|
2015/08/29, 14:17
Дутуу төрсөн нярайг хүн болохгүй гээд оршуулгын газарт хаяжээ
16073
|
50
|
2017/03/23, 10:03
Жонни Деппийн "шарласан" шүд интернэтийн халуун сэдэв болов
15999
|
1
|
2023/05/23, 11:08
Сүбээдэй баатар
15826
|
0
|
2016/04/03, 22:30
Ориг iPhone-г хуурамчаас хэрхэн таних вэ?
15818
|
0
|
2016/07/18, 15:11
Улаанбурхан өвчний улмаас зарим эмнэлэг хөл хорио тогтоолоо
15733
|
1112
|
2015/04/02, 09:04
Тавантолгой-Гашуунсухайт чиглэлийн төмөр замын бүтээн байгуулалтын "Зам төмөр зөөх зориулалттай хийн дугуйт төхөөрөмж
15714
|
0
|
2021/06/22, 12:44
Монголын стратегийн гол ордууд Хятадуудын мэдэлд байна
15491
|
5
|
2019/01/23, 15:40
БГД-ийн Эрүүл мэндийн төвийн дарга З.Балдандугар: Хоёрдугаар тунгын вакцинжуулалтын ажил удаашралттай байна
15221
|
140
|
2021/06/30, 20:29
Дэлхийн хамгийн загварлаг бөгөөд хачирхалтай гуталнууд
14926
|
1900
|
2015/04/18, 15:43
МЗХ-ны тэргүүн асан О.Гэрэлт-Од Сэлэнгэ аймгаа даатгаж тахилга хийжээ
14898
|
0
|
2023/04/19, 11:35
"Цагаан Сар"-ын тухай
14778
|
0
|
2015/02/21, 11:08
Хятад хэл сурах уу? Маш хялбар арга
14518
|
0
|
2015/11/12, 14:32
Орцонд тасарсан бүсгүй (өгүүллэг) 18+
14361
|
0
|
2015/02/11, 09:03
10 саяас дээш төгрөгийн тэтгэврийн зээлтэй 5688 ахмад байна
14339
|
0
|
2020/01/07, 12:03
Кёкүшюзан Батбаяр 32 сая доллараар орд газрыг наймаалцсан бичлэг ил боллоо
14308
|
11
|
2020/03/03, 19:19
Шар сүүний нууц бэлдмэл
14262
|
1
|
2015/06/27, 14:30
УДГАН Х.УЯНГА: ДАЛНЫ ЯСНААС ТУХАЙН АЙЛЫН ХАМАГ МЭДЭЭЛЛИЙГ УНШИЖ БОЛДОГ УЧРААС МЭДЭЭЛЛЭЭ АЛДАХГҮЙ ГЭСЭНДЭЭ ЦУУЛЖ ХАЯДАГ ЁСТОЙ БАЙЖ
14139
|
3
|
2015/08/29, 14:33
Таван-толгой Гашуунсухайт чиглэлийн төмөр замын "Ачилтын тойрог" өртөөнөөс 8,3 километр баригдаж байна
13930
|
0
|
2021/06/28, 16:30
Цагдаа зодсон хятадын хэргийг хаалгахаар эрх мэдэлтнүүд…
13740
|
1811
|
2015/05/12, 13:03
Эротик сонжоо /Сэрлийг тань юу хөдөлгөдөг болохыг энэ сонжоо хэлж өгнө/
13658
|
0
|
2015/03/11, 10:04
Д.Дагвадоржийн ирээдүйн эхнэрээр тодорсон Б.Лагшми гэж хэн бэ
13527
|
0
|
2015/03/23, 09:37
Д.Ичинноров: Бид өвчтөнүүдэд чирэгдэлгүй, чанартай үйлчилгээ үзүүлэх ёстой
13415
|
1345
|
2015/05/15, 10:59
Ким Жон Уны тухай 17 баримт
47369
|
15702
|
2015/05/15, 12:11
Гулгаа массажийг сурвалжилсан нь
59478
|
14328
|
2015/02/13, 14:34
Сар шинийн барилдаанд Ч.Санжаадамба түрүүлж, М.Өсөхбаяр үзүүрлэлээ
37316
|
8921
|
2015/02/18, 21:47
Дэлхийн хамгийн алдартай 10 романтик зураг
50980
|
7081
|
2015/03/06, 10:19
Хийжүүлсэн ундаа эрүүл мэндийн дайсан
31934
|
6842
|
2015/02/13, 14:48
Сонирхлын зурхай 12 орд
31472
|
4185
|
2015/04/06, 12:35
Дэлхийн хамгийн загварлаг бөгөөд хачирхалтай гуталнууд
14926
|
1900
|
2015/04/18, 15:43
Цагдаа зодсон хятадын хэргийг хаалгахаар эрх мэдэлтнүүд…
13740
|
1811
|
2015/05/12, 13:03
Анх удаагаа л анусандаа хийлгэсэн юмаа
17320
|
1777
|
2015/04/16, 10:44
Камертоны Ганаа 14 настай Мисс Э.Сэлэнгээг амралтанд дагуулж явсан
13367
|
1355
|
2015/05/08, 10:21
Д.Ичинноров: Бид өвчтөнүүдэд чирэгдэлгүй, чанартай үйлчилгээ үзүүлэх ёстой
13415
|
1345
|
2015/05/15, 10:59
Улаанбурхан өвчний улмаас зарим эмнэлэг хөл хорио тогтоолоо
15733
|
1112
|
2015/04/02, 09:04
Улсын нүүр царай байх ёстой ОБЕГ хэмээх балар эртний байгууллага
10299
|
1056
|
2015/04/20, 10:14
Н.Алтанхуяг Ч.Сайханбилэгийг унагана
11721
|
950
|
2015/02/10, 18:45
“Авто худалдааны цогцолбор”-ын 6,8 га газар дуудлага худалдаагаар 3,3 тэрбум төгрөгт хүрлээ
13049
|
820
|
2015/03/06, 10:30
Оюутан цэрэг хөтөлбөрийг үргэлжлүүлэн хэрэгжүүлнэ
18421
|
737
|
2015/03/03, 12:29
"Салхитын мөнгөний орд"-той холбогдсон нэр бүхий шүүгчдийг шалгаж эхэлжээ
5900
|
724
|
2019/07/30, 11:14
Өмнөговийн засаг дарга Б.Бадраа цалингаараа сайхан амьдарч байна
9886
|
716
|
2015/06/09, 14:25
Ланд 200 унасан согтуу жолооч өдрөөр айхтар осол хийлээ
11306
|
622
|
2015/05/15, 15:02
1930- аад оны Нийслэлчүүд гэрэл зурагт /фото/
11769
|
617
|
2015/02/10, 09:18
Гэнэт залуужсан хачирхалтай түүхүүд
8851
|
597
|
2015/05/13, 11:40
Газрын харилцаа геодези зураг зүйн газрын дарга А.Хүрэлшагайн ТЕНДЕРИЙН БУДЛИАН
9786
|
592
|
2015/04/30, 10:57
Хүүхдийн тоглоомын талбайг хүчээр авах гэж байна
9317
|
586
|
2015/03/11, 15:57
ТЕНДЕР - Зуны дизель түлш худалдан авах
10815
|
510
|
2015/05/21, 11:37
Асуудлыг шийдэхгүй бол "Цагаан сар"-аар ч өлсгөлөнгөө үргэлжлүүлнэ
8542
|
465
|
2015/02/13, 11:13
А.Мөнхзул алмайруулав
11036
|
456
|
2015/04/23, 17:08
“Тэнгэр трейд”-ийнхэн ялаатай бүтээгдэхүүнээ 100 мянган төгрөгөөр нуухыг оролджээ
7515
|
394
|
2015/05/08, 15:19
“Жигүүр Гранд” компанийн барилгаас хүн унаж амиа алджээ
11740
|
374
|
2015/04/20, 15:44
Жингээ хаях зөвлөгөө-Зөвхөн эрчүүдэд
8648
|
350
|
2015/04/27, 10:23
Филипп Киркоровын 4 сарын 1-нд чадуулсан бичлэг
8279
|
329
|
2015/04/03, 12:23
"Алтай" констракшны захирал Х.Бат-Эрдэнэ алтны том орд нээж, ээж нь шүдээ хүртэл алтдуулжээ
12133
|
324
|
2015/02/06, 09:58
Д.Дорлигжав: Амиа хайрлаагүй охиныхоо хүмүүнлэг, зоримог сайхан сэтгэлээр нь бахархаж байна
9835
|
313
|
2015/02/17, 15:57
Өсвөр насны охин онгон биеээ “IPhone” утсаар үнэлжээ
18018
|
303
|
2015/03/22, 17:40
АСЕМ-ын үеэр гамшгаас хамгаалах бэлэн байдлыг ханган ажиллана
6647
|
300
|
2016/06/14, 11:38
Шударга өрсөлдөж, идэвхтэй оролцоорой хэмээн сүү өргөе
7022
|
273
|
2016/06/28, 11:28
“Сайн хашаа” хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэх ажлын хэсэг байгууллаа
8528
|
254
|
2016/06/23, 16:03
ОФФШОРЫГ ОГЦРУУЛЪЯ! "Эр хүн хэлсэндээ - Эмээлт морь харайсандаа..."
6867
|
238
|
2016/06/23, 16:02
"Хөгждөггүй" Б.Наранхүүгийн хөгжилтэй "санаа" Дундговийнхныг доош нь хийчих вүү дээ
7489
|
210
|
2016/06/17, 18:14
Жүжигчин Р.Анхням төрийн дээд шагналаар энгэрээ мялаалаа
11398
|
195
|
2015/04/20, 13:59
У.Хүрэлсүхийн Засгийн газарт “Хүрэл үнэг” өгөөжөө өгч амжих уу?
6794
|
191
|
2019/07/26, 12:31
Засгийн газрын гишүүд дан дээлтэй байх нь зөв үү?
Дэмжиж байна
Дэмжихгүй байна
Тийм байх боломжгүй
Санал өгөх
Үр дүн