| |
Covid-19-ийн нөлөө эдийн засаг, ажлын байр, төсвийн алдагдал, орлогын тасалдал, компаниудын оршин тогтнох, эс оршин тогтнох, өрхийн орлого буурах зэрэгт нэг талаар хүндээр тусч буй ч нөгөө талдаа эрсдэлийг боломж болгох том сорилтын өмнө ирснийг сануулсан жил болон ард үлдэж байна. Сүүлийн хоёр жил дараалан төсвөө 4.3 их наяд төгрөгийн алдагдалтай баталсан нь ирэх жилүүдэд /2021-2023 /алдагдлыг арван их наядаар хэмжигдэж тэлэхээр байгааг онцольё. Төсвийн алдагдал хэдий чинээ бага байна тэр хэмжээгээр манай улсын өр бага байна. Гэвч ирээдүйд орж ирэх орлогыг урьдчилж тооцон алдагдлыг өсгөж буй нь төсвийн хүрээнээс хальж 1940 оноос мөрдөж ирсэн төсвийн тогтвортой байдал, хариуцлагатай байдалд нөлөөлж буй харамсалтай дүр зургийг энэ онд улам тод харууллаа. Түүнчлэн төсвийн 25 орчим хувийг бүрдүүлдэг уул уурхайн орлогоос урд хөрш рүү гаргах коксжих нүүрсний хэмжээг жил бүр арав гаруй сая тонноор давуулан төсөвлөж байгаа нь олон улсын судалгааны байгууллагуудын тооцсон дүнгээс хэтэрч энэ нь өрийг нэмэгдүүлж байна. Ингэснээр манай улсын нэг хүнд ноогдох өр 20 гаруй сая төгрөгтэй тэнцэхээр байна. Гэтэл Covid-19-ийн хатуу хөл хорионд тушигдаж зогсонги байдалд орсон жижиг дунд бизнес, хувиараа хөдөлмөр эрхэлдэг хэсгийнхэнд хүндээр тусч хэдэн жил тордож эргэлтийн хөрөнгө нь 200 саяас 2-3 тэрбумд хүрсэн тэдний хувьд ирэх онд дампуурлаа зарлах хэмжээнд хүрч байгаа нь харамсалтай. Аливаа зүйл аажмаар өсдөг шиг гэнэт зогссон бизнес, эдийн засаг өмнөхөөсөө илүү их хөрөнгө зарж байж сэргэх нь тодорхой. Эрсдэлийг боломж болгож хувь хүн, өрх, аж ахуйн нэгж, улс бүхлээрээ амьдралын, бизнес, эдийн засгийн шинэ хэв маягт шилжих торгон агшинд 2020 оныг үдэж байна. Манай сонины байнгын эх сурвалж болох эдийн засагч, судлаач Г.Ганзориг 2020 оны Монголын эдийн засгийг тоймлож буйг энд онцоллоо.
Засгийн газрын гишүүд дан дээлтэй байх нь зөв үү?

